|

|
มะกอกสามตะกร้าปาไม่ถูก
: สำนวนนี้หมายถึงคนที่พูดเก่ง
หรือตลบแตลงเก่ง พูดกลับกลอกได้รอบตัว
หรือพูดจนจับคำไม่ทัน
เป็นที่ไม่น่าเชื่อถือและไว้ใจ
เปรียบเหมือนกับว่าเป็นคนหลบหลีกได้คล่อง
ถึงจะเอามะกอกใส่เต็มตะกร้า
๓ - ๔
ตะกร้ามาขว้างปาก็ไม่ถูก
ทำนองเดียวกับที่ว่า
" จับไม่ได้ไล่ไม่ทัน
" |
มะนาวกลมกลี้ยง
บ่มีคนกลึง : สำนวนนี้
มักใช้ควบคู่กับ "
หนามแหลม
บ่มีคนเสี่ยม
มะนาวกลมเกลี้ยง
บ่มีคนกลึง "
หรือบางทีก็พูว่า
หนามแหลมไม่มีคนเสี้ยม
มะนาวกลมเกลี้ยงไม่มีคนกลึง
" แปลว่า
คนที่มีสติปัญญาหรือมีความสามารถเก่งกาจนั้น
อาจเป็นผู้ที่ไม่ต้องมีใครสอนเลยก็ได้
โดยเกิดขึ้นเองในตัว
หรือหมายถึง
คนที่มีตระกูลดีหรือบรรพบุรุษดีมาแล้ว
ตนเองก็ย่อมจะมีแววดีติดตามมาด้วย
โดยไม่ต้องมีใครสอน.
มะพร้าวห้าวมาขายสวน :
สำนวนนี้
เป็นคำเปรียบเปรยคนที่รู้เท่าไม่ถึงการณ์
หรือโง่เขลา เช่น
เอาอะไรมาแสดงอวดกับคนที่เขารู้ดีอยู่แล้ว
หรือเรียกว่าทำไปโดยไม่คิดว่าเขาจะรู้ดีกว่าตน
เปรียบเหมือนเอามะพร้าวห้าวหรือมะพร้าวแก่ไปขายกับชาวสวนที่มีมะพร้าวอยู่แล้ว
ความหมายอย่างเดียวกับคำว่า
" ห้าแต้ม ".
|

|
มือไม่พายเอาเท้าราน้ำ
:
เป็นสำนวนที่หมายถึง
คนที่ไม่ช่วยเขาทำงานแล้ว
ยังไปทำตัวให้เป็นที่กีดขวางเกะกะแก่งานของเขาอีกด้วย
เพราะเมื่อเอาเท้าหรือตีนไปราน้ำเวลานั่งเรือที่เขาพายอยู่ด้วยนั้น
ก็ย่อมจะทำให้เท้าไปต้านน้ำไว้
ทำให้เรือแล่นช้าลงอีก. |
ไม่ได้ด้วยเลห์เอาด้วยกล
ไม่ได้ด้วยมนต์
เอาด้วยคาถา : เป็นสำนวนที่หมายความว่า
ทำด้วยวิธีหนึ่งไม่สำเร็จ
ก็พยายามจะทำอีกวิธีหนึ่ง
หรือหาวิธีอื่น ๆ
ที่คิดว่าจะทำให้ได้มาทำ
เป็นความหมายในทำนองที่ว่า
เป็นการใช้อุบายเพื่อเอาชนะอีกฝ่ายหนึ่งให้ได้.
ไม่พ้นชวด ฉลู ขาล
เถาะ : สำนวนนี้
เราอาจจะไม่คอยได้ยินในสมัยนี้นัก
เพราะเป็นสำนวนเก่าแก่ของคนในสมัยก่อน
ๆ ใช้พูดกัน
มีความหมายว่า "
ไปไม่รอด "
หรือไปไม่ได้ตลอด
หรือไปให้ไกลแสนไกลแค่ไหนก็จะต้องหมุนเวียนกลับมาอีก
เปรียบเหมือนปี ๑๒
นักกษัตร
ที่หมุนเวียนอยู่เรื่อยไปภายใน
ชวด ฉลู ถึง
กุล
สำนวนนี้มักใช้ประชดคนที่ทำใจแข็งโดยไม่สมเหตุผล.
ไม่มีมูลฝอยหมาไม่ขี้
: หมายความว่า
อะไรก็ตามที่เกิดขึ้น
มักจะต้องมีเหตุหรือมีเค้ามูลมาก่อน
ไม่ได้เกิดขึ้นลอย ๆ.
ไม่รู้จักเสือ
เอาเรือเข้ามาจอด
ไม่รู้จักมอดเอาไม้เข้ามาแหย่
: ทั้งสองสำนวนนี้
แปลว่า
การทำอะไรที่แสดงความเซ่อเขลาของตนโดยไม่พิจารณาเสียก่อนมักมุ่งหมายไปในทำนองที่ว่า
ไปต่อสู้หรือแข่งขันกับคนที่เขาชำนาญกว่าหรือเก่งกว่า
โดยไม่รู้ว่าเป็นใคร
เช่นหลงไปเล่นการพนันกับนักพนันที่เก่งและชำนาญเข้าโดยไม่รู้จัก
เปรียบได้กับเอาเรือเข้าไปจอดในป่าที่มีเสือดุ
ๆ
หรือเอาไม้เข้าไปแหย่ให้มอดกัดกินเล่นสบาย.
|

|
ไม่เห็นน้ำตัดกระบอก
ไม่เห็นกระรอกโก่งหน้าไม้
: หมายถึง
การด่วนทำอะไรล่วงหน้าไปก่อน
โดยที่ยังไม่รู้ว่า
การณ์ข้างหน้าจะมีหวังแน่นอนหรือเปล่า
เพราะไม่มีเค้าว่าจะปรากฏภายหน้าให้เห็นเลยเรียกว่า
เป็นการคาดคะเนล่วงหน้าไว้ก่อน
แล้วก็รีบจัดเตรียมไว้
โดยถ้าหากผิดคาดไปก็เสียเปล่า. |
ไม้ซีกงัดไม้ซุง :
สำนวนนี้ หมายถึง
คนผู้น้อยหรือผู้มีฐานะต่ำไปคัดค้าน
หรือไปก่อความกับผู้มีอำนาจสูงกว่า
หรือมีฐานะดีกว่า
ก็ย่อมจะเป็นผู้แพ้หรือทำไม่สำเร็จ
มีแต่จะได้รับอันตรายอีกด้วย
เพราะไม้ซีกเล็กกว่าไม้ซุง
เมื่อเอาไปงัดไม้ซุงจะให้พลิกขึ้น
ก็รังแต่ไม้ซีกจะหักเปล่า.
ไม้ล้มจึงข้าม
คนล้มอย่าข้าม :
ความหมายของสำนวนนี้
อธิบายไว้แล้วใน "
คนล้มอย่าข้าม ".
 |